• BIST
    1330.87
  • Dolar
    7,8158
  • Euro
    9,4809
  • Altın
    461,3880
0530 708 54 54
0530 708 54 54
14 Mayıs 2020 Perşembe 13:03:00 - Güncelleme:14 Mayıs 2020 Perşembe 13:16:00

Suudi Veliaht Prens Selman köşeye sıkıştı: Rüya kabusa döndü

Suudi Arabistan'da Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın siyasi rakiplerini bir bir saf dışı bıraktığı ülkede, koronavirüs salgınıyla birlikte ekonomi çöktü. Merkez Bankası'nın yalnızca bir aylık kaybı 26 milyar doları buldu.

Milliyet'in haberine göre; koronavirüs salgınının tam anlamıyla tepetaklak ettiği Suudi Arabistan'da, ekonomik çöküntünün detayları ortaya çıkıyor. Her yıl on milyarlarca dolarlık silah satın alan ve petrolden kazandığı paralarla Kraliyet ailesinin lüks yaşam sürdüğü ülkede neler olduğunu, BBC güvenlik muhabiri Frank Gardner yazdı:

GEÇİM YARDIMINI İPTAL ETTİ

"Bir zamanlar, hiç vergi koymamasıyla meşhur olan Suudi Arabistan, Katma Değer Vergisini (KDV) yüzde 5'ten yüzde 15'e çıkarttığını ve gelecek aydan itibaren geçim yardımının iptal edileceğini duyurdu.

Bu kararlar, küresel petrol fiyatlarının geçen yıla kıyasla yarıdan aza düşmesini, hükümetin gelirlerinin yüzde 22 azalmasını ve büyük petrol projelerinin şimdilik rafa kaldırılmasını izliyor.

SAUDİ ARAMCO'DA YÜZDE 25'LİK AZALMA

Devlet petrol şirketi Saudi Aramco, büyük ölçüde ham petrol fiyatlarının çökmesi nedeniyle, yılın ilk çeyreğinde net kârında yüzde 25'lik azalma olduğunu açıkladı.

Körfez Bölgesi Uzmanı Michael Stephens 'Bu önlemler, acilen harcamaları azaltma ve zayıf petrol fiyatlarını istikrara kavuşturma gereğini ortaya koyuyor. Krallığın ekonomisi korkunç durumda ve normale dönmesi zaman alacak' diyor.

Covid-19, birçoğu kalabalık ve hijyenik olmayan koşullarda yaşayan milyonlarca vasıfsız Asyalı yabancı işçiye bağımlı ekonomiye büyük darbe vuruyor.

ESKİ HALİNE DÖNEMEDİ

Bu arada, ülkede hala popüler olan Veliaht Prens, Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı cinayetinde oynadığı iddia edilen rol nedeniyle, Batı'da hala bir tür parya olarak görülüyor.

Uluslararası yatırımcıların güveni, Kaşıkçı'nın Suudi ajanlar tarafından 2018'de İstanbul'daki Suudi Arabistan Başkonsolosluğu'nda öldürülüp, parçalanmasından bu yana, hala tam anlamıyla eski haline dönmedi.

YEMEN SAVAŞI

Suudi Arabistan'ın kasasını beş yıldan uzun süredir boşaltan komşu Yemen'deki savaştan, hiçbir elle tutulur sonuç alınamadı ve Katar ile yaşanan sorunlar, altı ülkenin üye olduğu Körfez Arap İşbirliği Konseyi'nde (GCC) en azından yüzeyde görülen birliği parçaladı.

Peki, Suudi Arabistan'ın başı ciddi belada mı? Öncelikle, konuya biraz perspektif kazandırmak gerekiyor. Koronavirüs salgını, tüm dünyadaki ekonomilere ağır darbe vurdu ve Suudi Arabistan da istisna değil.

TAHMİNİ DEĞERİ 320 MİLYAR DOLAR

Başvurabileceği bir Kamu Yatırım Fonu var ve şu anki tahmini değeri 320 milyar dolar. Ayrıca, çoğunluğu devletin elindeki Saudi Aramco şirketi var. Şirketin geçen yılki değeri 1,7 trilyon dolardı. Google ve Amazon'un o zamanki değerinin toplamına eşit.

Suudi Arabistan, şirketin çok küçük bir kısmını, sadece yüzde 1,5'ini 25 milyar dolara satarak, tarihin en büyük halka arzını gerçekleştirdi.

2007-2010 arasında İngiltere'nin Suudi Arabistan Büyükelçiliği görevini yapan Sir William Patey 'Suudi Arabistan'ın yapısında önemli bir dayanıklılık olduğunu' söylüyor: "Uzun bir süre gidebilmelerini sağlayacak çok fazla rezervleri var ve petrol fiyatlarındaki bu düşüşten, pazar paylarını koruyarak ve hatta büyüterek çıkabilirler."

Ülkeye İran'dan yönelen tehdit de, geçen Eylül'de petrol rafinelerine yönelen saldırılar ve daha sonra ABD'nin Ocak ayında Devrim Muhafızları komutanı Kasım Süleymani'yi bir suikastle öldürmesiyle, en azında şimdilik azalmış görünüyor. Pentagon bu ay, acil savunma önlemi olarak gönderdiği Patriot füze bataryalarını geri çekti.

DEAŞ ve El Kaide bağlantılı teröristlerden yönelen tehdit de tam anlamıyla bitmese de, büyük ölçüde azaltıldı. Ancak Suudi Arabistan yine de aşağıdaki ciddi sorunlarla karşı karşıya.